Reuters anlattı: Merkez Bankası, eksi rezerve rağmen doları nasıl tutuyor?

Merkez Bankası (MB) toplam rezervi geçen hafta 5,4 milyar dolar şovla 123 milyar dolar yükselirken, genel beklenti artışın Suudi Arabistan gibi ‘dost’ ülkelerinin geçmişini kapsayan kaynaklarla devam yönüne.

Reuters ajansına göre MB, her defasında rezervlerini kullanmak mecburiyetinde piyasaya sürdüğünde arz ve talebi süreklilik içinde dengede tutabileceği bir sistemi büyük ölçüde tamamladı.

Öte yandan, TL son bir yılda dolar karşısında yüzde 55 değer kaybetmesine karşın son üç ayda daha yatay bir seyir gözlemcisi. Dolar/TL son 5 haftadır 18,6 dikey yatay seyrediyor. Kur günü iç piyasada 18,62’de kapatıldı.

MB ‘rezerv kulanmadan’ doları tutabiliyor. (Reuters)

Toplam rezervler en son 10 Aralık 2021’de bu seviyede çıktı.

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan hafta başında “Buyrun işte en son MB’nin döviz rezervi 123 milyar dolara ulaştı. Bu ay sonuna kadar döviz rezervimiz belki 130 milyar doları bulur” demişti.

Öte yandan dün Suudi Arabistan MB’ye 5 milyar dolar yatırmak için Türkiye’yle yürüttüğü müzakerelerin nihai sonuçlarını açıkladı.

Erdoğan kendi başbakanlığı döneminde görülen zirve olan 135 milyar kişiye tekrar ulaşmak üzere de bu haftaki aynı konuşmasında görmüştü.

Bankacılar MB’nin geçen haftaki rezerv artışında belirgin bir dış kaynak görmediğini belirtiyor.

Bankacılar, bu hafta için rezervlerde yatay ya da aşağı düşüşü hesaplıyor ama haftayı tamamlamadığından bu hesaplamalar her zaman geçerli olmayabilir.

Dostlar sağ olsun

MB’nin Çin’le 6 milyar dolar, Katar’la 15 milyar dolar, Birleşik Arap Emirlikleri’yle yaklaşık 5 milyar dolar ve Güney Kore’yle de 2 milyar dolar olmak üzere toplam 28 milyar dolar karşılığında takas tesisi bulunuyor.

Bankacıların hesaplamalarına göre swapların 23-24 milyar dolar rezervlerinde bulunuyor.

Azeri Socar’ın MB’de 1 milyar avro hesabı bulunurken, hangi merkez bankası olduğu açıklanmayan yaklaşık 2 milyar civarında hesap daha rezerve iki ay önce girmişti.

Erdoğan bu giriş sonrası ‘dost’ Ülkede Türkiye’yi deneyimlemişti.

Bu yıl rezervleri birleştirilmiş bir başka öne çıkan işlemse Rus Rosatom’un nükleer santral inşası için iki defada yaklaşık 5 milyar gönderilmişti. Bu işlem aynı dönemde yaklaşık 6,1 milyar göndererek swap olarak MB’ye geldi.

MB rezervleri ve enerji ithalatı, kamu kontrollü döviz sınırlarındaki değişimleri anlamlandırmak için yakından izleniyor.

Rezerve etmeden doları tutuyor

MB, her defasında rezervleri kullanmak zorunda bırakmak zorunda kaldığı döviz arzını ve talebini süreklilik içinde dengede tutabileceği bir sistemi büyük ölçüde tamamladı.

İhracat gelirlerinin en az yüzde 40’ı başta olmak üzere, konut dahil vatandaşlık edinimi ve MB kaynaklarından finanse edilen yatırımlardan ihracat döviz gelirlerinin yüzde 70’i doğrudan ya da elinde bulunan şekilde MB kontrol ediliyor.

Bu sayede yerel ithalat kaynaklı döviz talebiyle çoğu ihracat ve turizm kaynaklı döviz arzıyla günlük, haftalık ve daha uzun vadelerle planlı bir denge oluşturulabiliyor.

Böylece MB 123 milyar dolar toplam rezerv, 19 milyar dolar net rezerv ve eksi 55 milyar gittiğini kendine ait döviz rezerviyle TL’yi dengede tutabiliyor.

Leave a Comment